Wat is de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen?

De wet AOV ZZP, ofwel de BAZ (Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen) begint vorm te krijgen. Inmiddels is er een wetsvoorstel en heeft een internetconsultatie plaatsgevonden. Hoog tijd om de feiten op een rij te zetten en onze mening te geven.

Wat houdt de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen in?

Er wordt al jaren gesproken over de verplichte AOV voor ZZP’ers. In Den Haag is er lang over gesproken en inmiddels is er een wetsvoorstel. Het concept kun je lezen op deze site van de overheid. Deze wet basisverzekering AOV ofwel de Wet Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (BAZ) heeft als doel Het bieden van een adequate inkomensvoorziening aan zelfstandigen bij arbeidsongeschiktheid.

Zelfstandig ondernemers gaan voor de verplichte basisverzekering arbeidsongeschiktheid (BAZ) 5,5%* van hun inkomen aan bruto-premie betalen met een maximum van € 171* per maand. Bij een lager inkomen is de premie ook lager.

* Het percentage en bedrag kunnen nog veranderen.

Wat is positief aan de BAZ?

Bij de wet AOV zelfstandige is er geen medische acceptatie. Daarmee kan nu daadwerkelijk iedereen zich verzekeren. Dat is mooi want iedereen zou een inkomen bij ziekte moeten kunnen regelen. Ongeacht medische historie of leeftijd.

Door de wet Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen lopen werkgevers die een arbeidsongeschikte ex-ZZP’er in dienst nemen minder risico. Het UWV kan toestemming verlenen aan de verzekerde die recht heeft op een arbeidsongeschiktheidsuitkering om op een proefplaats bij een werkgever gedurende maximaal zes maanden onbeloonde werkzaamheden te verrichten.

Verzekeraars gaan ook bijdragen aan de regeling. Zij moeten een stabiliteitsbijdrage betalen als zij ZZP’ers als “opt-out” verzekeren of als er sprake is van overgangsrecht (lopende verzekeringen). Zo draagt iedereen bij aan de regeling. Verzekeraars doen wel aan medische acceptatie en kunnen de krenten uit de pap verzekeren. Hierdoor zou de wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen erg duur worden.  De stabiliteitsbijdrage corrigeert dit (enigszins?). De meeste mensen hebben geen schuld aan de ziektes die hun “onverzekerbaar” maakt dus dat zij niet de hoofdprijs moeten betalen vinden wij wel eerlijk..

Wat zijn de nadelen van de BAZ voor zzp’ers?

De BAZ zzp biedt geen adequate regeling. De dekking van de basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen is voor de gemiddelde ondernemer volstrekt geen adequate regeling om het risico van inkomensverlies door arbeidsongeschiktheid te dekken. Het gemiddelde inkomen van een ondernemer in NL is 46k€ (CBS 2022). De wet betaalt maximaal minimumloon uit en dat is voor de gemiddelde ondernemer dus een enorm inkomensverlies. Hierbij wordt de uitkering die je krijgt ook nog gecompenseerd voor de inkomsten die je hebt. Dus als je met 70% arbeidsongeschiktheid nog minimumloon zou verdienen dan krijg je niets.

Lange wachttijd – voor- en nadelen
Als je verzekerd bent via de BAZ moet je 2 jaar niet kunnen werken voordat je recht hebt op een uitkering. Wie kan dat nu overbruggen? Dan kun je zeggen: “regel dan een reguliere AOV, dan heb je die wachttijd niet’. Maar helaas wordt niet iedereen geaccepteerd door verzekeringsmaatschappijen. Of je wordt wel geaccepteerd maar je belangrijkste risisco’s worden uitgesloten. Of de premie is te hoog voor je.

Gelukkig zijn er schenkkringen zoals SamSamkring. Met SamSamkring heb je de eerste 2 jaar arbeidsongeschiktheid goed afgedekt, zonder medische keuring of uitsluitingen. Zo weet je zeker dat je je geld krijgt als je ziek wordt of een ongeluk krijgt.

Wanneer krijg je een uitkering?
Je ontvangt, na 2 jaar wachten een uitkering als je arbeidsongeschikt bent. en je wordt als arbeidsongeschikt beschouwd als je niet in staat bent met algemeen geaccepteerd werk(gangbare arbeid) ten minste het wettelijk minimumloon per maand te verdienen. Of dit nu in loondienst is of als ondernemer.
UWV selecteert de basisfuncties voor de beoordeling, en een verzekeringsarts bepaalt of je in staat bent een van die functies uit te oefenen

Gangbare arbeid
Doe je mee met de verplichte AOV dan kun je bij arbeidsongeschiktheid een uitkering krijgen als je niet in staat bent om gangbare arbeid (gewoon geaccepteerde werkzaamheden ) te doen.

Wat betekent dit? Je moet alle arbeid accepteren die je kan doen (Heb je een rijbewijs? Dan word je toch chauffeur?). Of je hier werk in kan vinden is trouwen niet relevant, het gaat om arbeidsgeschiktheid… Dat je van je beroep houdt en moeite gedaan hebt om de benodigde vaardigheden op te doen, is niet relevant.

Medische keuzevrijheid
Als je ziek wordt krijg je straks te maken met een arbo-arts van het UWV. Deze arbo-arts mag volgens het wetsvoorstel van de BAZ bepalen welke behandeling iemand dient te ondergaan. In Nederland hebben wij de keuze vrijheid als het gaat om behandelingen ondergaan. Dat een arts dit kan opleggen kan in strijd zijn met (geloofs)overtuigingen en keuzes t.a.v. de kwaliteit van leven. Daarover zou iedereen zelf moete kunnen beslissen. en dat mag dan niet ten koste gaan van de BAZ uitkering!

Daarnaast zijn er artsen en specialisten om ons te adviseren en behandelen. Zij zijn de experts. Individuele arbo-artsen komen op deze wijze in een machtspositie.

Wat denken wij van de Wet Basisverzekering AOV?

Het is goed dat er een regeling komt voor alle ondernemers. Het zou nog mooier zijn als mensen ook echt geholpen zijn met een Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen.

Wat naar onze mening beter zou zijn is een regeling met een maximale dekking van 2 maal het eigen risico (= adequate(re) dekking). De BAZ zou medische zaken moeten laten liggen bij de medische experts en individuele keuzevrijheid.

Op deze pagina lees je alles over de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (BAZ) of verplichte AOV.

Op de hoogte blijven?

Voor dit artikel baseren wij ons op de website van de Rijksoverheid.